KATAR I ZAPALENIE ZATOK

KATAR I ZAPALENIE ZATOK

- CIEKNĄCY ALBO ZATKANY UCIĄŻLIWY PROBLEM....

Dr n. med. Krzysztof Piwowarczyk, mgr farm. Ilona Ślugaj 

KATAR

Katar jest dolegliwością powszechną, niegroźną, ale uciążliwą, u dzieci uciążliwość kataru jest większa niż u dorosłych. Katar powstaje na skutek stanu zapalnego śluzówki nosa najczęściej zaatakowanej przez wirusy, rzadko przez bakterie. Drobniutkie naczynia krwionośne „rozszczelniają” się i przepuszczają na zewnątrz płyn nazywany wysiękiem. Katar w przebiegu infekcji wirusowej początkowo jest wodnisty, stopniowo gęstnieje. Obrzęk śluzówki nosa oraz gęstniejąca i zasychająca wydzielina ograniczają przepływ powietrza i utrudniają oddychanie.

ZAPALENIE ZATOK

Zatoki są jamami w kościach okolicy czołowej i nosowej, wyścielonymi śluzówką i połączonymi z przewodami nosowymi wąskimi kanałami. Warunkiem zdrowia są puste zatoki, niezajęte przez wydzielinę, z nie obrzękniętą śluzówką oraz drożne ujścia zatok do przewodów nosowych. W zapaleniu zatok, wypełnione są one wysiękiem – najpierw kataralnym, a potem niekiedy ropnym. Niekiedy tylko ujścia zatok mogą być zablokowane. Powoduje to dyskomfort, a jednocześnie stanowi zagrożenie zapaleniem zatok. Zapalenie śluzówki nosa, czyli katar, praktycznie zawsze w mniejszym lub większym stopniu przechodzi na śluzówkę zatok.

Katar alergiczny (uczuleniowy, sezonowy, sienny)

Poza przeziębieniem przyczyną kataru może być alergia, najczęściej jest to uczulenie na pyłki roślin, w tym traw i drzew. Więcej informacji - patrz rozdział ALERGIA.

KIEDY KATAR MOŻE BYĆ NIEPOKOJĄCY I NALEŻY SIĘ SKONTAKTOWAĆ Z LEKARZEM?

  • Jeśli katar występuje u niemowlęcia.
  • Gdy podejrzewamy, że jest to katar alergiczny, a postępowanie nie jest ustalone z lekarzem.
  • Gdy katar jest ropny – wydzielina jest gęsta, niekiedy zielonkawa i czujesz się gorzej niżby to wynikało z kataru wirusowego.
  • Gdy współistnieje inny ograniczony stan zapalny w nosie, np. czyrak przewodu nosowego, który zawsze wymaga konsultacji lekarskiej.
  • Gdy stwierdzamy katar tylko z jednego przewodu nosowego – u dzieci zawsze istnieje możliwość ciała obcego w przewodzie nosowym.
  • Gdy występuje wyraźny ból w okolicy czołowej lub okolicy podoczodołowej, szczególnie gdy towarzyszy mu gorączka, obrzęk skóry i tkanki podskórnej w bolesnej okolicy – może to przemawiać za zajęciem zatok.
  • Gdy pojawi się wodnisty wyciek z nosa bezpośrednio po urazie głowy – stan na szczęście bardzo rzadki, ale bardzo groźny, wymagający natychmiastowej interwencji lekarskiej.

POSTĘPOWANIE W KATARZE

Najważniejsze w przebiegu kataru jest odpowiednie nawilżenie przewodu nosowego, uniemożliwiające zasychanie wydzieliny. Ważne jest również wydmuchiwanie nosa i usuwanie wydzieliny na zewnątrz. Nawilżenie i rozrzedzenie jej ma szczególne znaczenie u noworodków i najmłodszych niemowląt, ponieważ oddychają one głównie przez nos.

W łagodzeniu kataru stosujemy leki stosowane miejscowo, zmniejszające wydzielinę oraz leki działające przeciwalergicznie stosowane miejscowo do nosa oraz doustnie.

POSTĘPOWANIE W ZAPALENIU ZATOK

Pełnoobjawowe zapalenie zatok jest chorobą, która musi być leczona przez lekarza i wymaga leczenia antybiotykami. W leczeniu objawowym stosujemy opisane niżej leki stosowane w katarze oraz leki rozrzedzające wydzielinę, stosowane głównie w leczeniu kaszlu (patrz rozdział KASZEL). Ponieważ objawy zatokowe mogą mieć również podłoże alergiczne, w leczeniu stosowane są również leki zawierające składniki przeciwuczuleniowe.